NSK
NSK

Digitalni akademski repozitorij (DAR)

time: 0.0022389888763428
 
Naslov:Antropološka analiza antičke nekropole Zadar - Relja u kontekstu antičkih nekropola Hrvatske : doktorska disertacija / Mario Novak
Ostali naslovi:Anthropological analysis of the Antique necropolis Zadar-Relja in context of other Antique necropolises from Croatia
Autor(i):Novak, Mario
Vrsta:Disertacija, tekst
Područje: Arheologija
Predmet:Rimske nekropole, Grobni nalazi, Antika, Antropološka istraživanja, dentalne patologije, subadultni stres, venerični sifilis, frakture kostiju
Voditelj(i):Šlaus, Mario
Datum objave: 2008
Jezik:hrvatski (hrv)
Format:30 cm
Sažetak (hr):
U radu su prikazani rezultati bioarheološke analize populacije pokopane na antičkoj nekropoli Zadar – Relja te njena usporedba s antičkim skeletnim kompozitnim uzorkom iz kontinentalne Hrvatske i kompozitnim istočnojadranskim uzorkom. Temeljna hipoteza ove disertacije bila je da su bioarheološke karakteristike uzorka iz Zadra i kompozitnog istočnojadranskog uzorka vrlo slične te da sugeriraju nešto bolje životne uvjete u odnosu na kompozitni uzorak iz kontinentalne Hrvatske što se temeljilo na geografskom položaju analiziranih antičkih populacija, tj. na smještaju u različitim klimatsko-ekološkim sustavima, kao i na smještaju u odnosu na granicu s barbarima, o čemu su svjedočili i povijesni izvori. Paleodemografske analize ukazale su na podjednaku doživljenu starost u sva tri uzorka, te na kraći životni vijek i povišenu stopu smrtnosti između 16. i 30. godine kod žena u svim uzorcima. Učestalosti dentalnih patologija relativno su niske, a u sva tri uzorka te učestalosti veće su kod žena. U svim uzorcima pokazatelji subadultnog stresa (cribra orbitalia i hipoplazija zubne cakline) negativno su utjecali na prosječnu doživljenu starost. Također, u svim uzorcima prisutne su pozitivne korelacije pokazatelja subadultnog stresa i nespecifičnih zaraznih bolesti. Analiza učestalosti zaraznih bolesti sugerira da su muškarci bili nešto podložniji razvoju zaraznih bolesti od žena, a na nekropoli Zadar – Relja otkriven je za sada kronološki najraniji slučaj veneričnog sifilisa na području Hrvatske. Analiza trauma pokazala je nešto veće učestalosti trauma u Zadru u odnosu na kontinentalnu Hrvatsku. Značajno veća učestalost pokazatelja fizičkog napora u hrvatskim antičkim uzorcima snažno sugerira podjelu poslova baziranu na spolu, pri čemu su muškarci obavljali teže fizičke poslove. Analiza paljevinskih grobova s nekropole Zadar – Relja utvrdila je da se po svojim bioarheološkim karakteristikama te osobe ne razlikuju od osoba iz skeletnih grobova, i otkrila je da su pogrebne lomače bile slabijeg intenziteta i kraćeg trajanja bez obzira na spol spaljene osobe. Podaci dobiveni tim istraživanjem snažno sugeriraju da ne postoji opći trend koji bi se temeljio na različitom geografskom položaju i klimatsko-ekološkim sustavima koji bi sugerirao bitne razlike u kvaliteti života, a uočene razlike poglavito su rezultat lokalnih društvenih i ekonomskih čimbenika.
Sažetak (en):
This dissertation presents the results of bioarchaeological analyses of the skeletal sample from the Antique period necropolis Zadar – Relja and comparisons with the Antique period composite skeletal samples from continental Croatia and the eastern Adriatic coast. Basic hypothesis of this dissertation is that the bioarchaeological characteristics of the Zadar and composite eastern Adriatic coast samples are very similar, and therefore suggest somewhat better living conditions compared to the composite sample from continental Croatia. This presumption was based on the geographical location of the analysed Antique populations; that is, different climate and ecological settings, as well as the locality at the border with the barbarians. Paleodemographic analyses show similar ages at death for adults in all three samples with a somewhat shorter average life span and increased mortality rate between 16 and 30 years of age for females in all analysed samples. The frequencies of dental pathologies are relatively low with females exhibiting higher prevalence of dental pathologies in all samples. In all skeletal samples indicators of subadult stress (cribra orbitalia and linear enamel hypoplasia) had a negative effect on average life span. In addition, positive correlations of the indicators of subadult stress and non-specific infectious diseases are present in all three samples. The frequency and distribution of non-specific infectious diseases suggest that males were more prone to developing infectious diseases than females. The possible presence of venereal syphilis has been noted in the Zadar – Relja skeletal sample, thus making it the earliest documented case of that disease in Croatia. Trauma analysis showed higher trauma frequencies in Zadar than in continental Croatia. The frequencies of indicators of physical stress are systematically higher in males than females in all analysed samples which strongly suggest a sexually based division of labour. Analysis of cremated skeletal material from Zadar – Relja necropolis showed that funeral pyres were of lesser intensity and shorter duration and that the sex of the cremated person did not determine the intensity and duration of the funeral pyre. Results of this research prove that there are no differences in living conditions based on the geographical location and the climate settings, but rather that the observed differences are the result of the local socio-economic factors.
Brzi preglednik: ?vdoc=6313&page=1
big_sql: 0.0062069892883301 | sql_other: 0.0096731185913086